Genitale wratten.. wat is dat precies?

Genitale wratten is een seksueel overdraagbare aandoening (soa). Ze worden veroorzaakt door het zeer besmettelijke humaan papillomavirus (HPV).¹ Er bestaan verschillende typen HPV. Genitale wratten worden bijna altijd veroorzaakt door type 6 en 11 van HPV.²

De eerste aflevering van #SOAwkward ging over genitale wratten. Bekijk hem nu!

Hoe herken je genitale wratten?

De wratjes zitten vaak rond de penis, de vagina of de anus. Het zijn er vaak meer bij elkaar, kunnen er als bloemkool uitzien en zijn rozerood of grijswit¹.. geen pretje dus! Toch hoeft het niet te betekenen dat je wratjes krijgt als je het virus bij je draagt. Sterker nog, de meeste mensen krijgen geen wratjes van het virus. Ook als je zelf geen wratjes krijgt, kun je het virus toch doorgeven.³

Hoe vaak komen genitale wratten voor?

Zo’n 80 tot 90% van alle mannen én vrouwen in Nederland die seksueel actief zijn, raakt ooit een keer besmet met HPV.4 Het oplopen van het virus leidt niet altijd tot genitale wratten.2 Toch komt genitale wratten vaak voor: in 2018 werd de diagnose naar schatting 44.700 keer gesteld. De wratjes komen verschijnen vaker bij mannen dan bij vrouwen.¹


HPV-gerelateerde kankers

Sommige HPV-typen kunnen genitale wratten veroorzaken.2 Andere HPV-typen kunnen kanker bij mannen en vrouwen veroorzaken. De meest voorkomende vorm van kanker door HPV is baarmoederhalskanker. Daarnaast komen er ook ander vormen van kanker voor, zoals vulva-, vagina- en anuskanker.5 Hoe dat precies zit lees je op de website van het RIVM.

Kunnen genitale wratten voorkomen worden?

Genitale wratten zijn een seksueel overdraagbare aandoening (soa). Door een condoom te gebruiken tijdens de seks verklein je de kans op genitale wratten aanzienlijk. Toch beschermt een condoom je niet voor de volle 100%. Genitale wratten worden namelijk veroorzaakt door het humaan papillomavirus (HPV) dat heel besmettelijk is.1 Het virus kan al overgedragen worden als je in contact komt met de huid rondom de geslachtsdelen van iemand die het virus bij zich draagt. Raak de wratjes dus zeker niet aan. Ook kun je het al krijgen door dezelfde handdoek te gebruiken als iemand met genitale wratten.6

Je kunt genitale wratten ook voorkomen door je te laten vaccineren.1 Je huisarts kan hier meer over vertellen. Heb je nog meer vragen rondom HPV of de bescherming hiervan? Bespreek het met huisarts of GGD.

Heb je nog meer vragen rondom HPV of de bescherming hiervan?
Bespreek het met huisarts of GGD.


GGD


Huisarts

Genitale wratten webcast

De eerste aflevering van #SOAwkward ging over genitale wratten. Bekijk hem nu!

Seksvlogger Linda de Munck en gynaecoloog Bram ter Harmsel gingen onder leiding van presentator Maarten Bouwhuis in gesprek over genitale wratten. Kijk je mee?
 
Binnenkort plaatsen we weer een nieuwe aflevering van #SOAwkward waarin deskundigen in gesprek gaan over een soa’s. Houd deze pagina in de gaten zodat je niets mist!

Linda de Munck

Seksvlogger, feminist en spreker

Maarten Bouwhuis

 Presentator, dagvoorzitter en debatleider

Bram ter Harmsel

 Gynaecoloog sinds 1995

Benieuwd welke vragen er gesteld zijn?

Mijn vaste partner heeft ‘opeens’ genitale wratten, hoe kan dit?

Genitale wratten worden veroorzaakt door het Humaan Papilloma Virus (HPV).1 Als je besmet raakt met dit virus kan het tot wel acht maanden duren voordat je de wratjes krijgt.4 Het kan dus dat je partner al enkele maanden geleden besmet is geraakt met het virus. HPV is daarnaast erg besmettelijk. Het kan al via je vingers overgedragen worden en je kunt het al krijgen door dezelfde handdoek te gebruiken als iemand met genitale wratten.3 Het hoeft dus zeker niet te betekenen dat je vaste partner vreemdgegaan is.

Loop ik nog andere risico’s als ik genitale wratten heb?

Genitale wratten worden veroorzaakt door het Humaan Papilloma Virus (HPV).1 Veel mensen denken bij HPV meteen aan baarmoederhalskanker, maar dat wordt veroorzaakt door een ander type HPV dan genitale wratten.5 Je hoeft dus niet bang te zijn dat je ook baarmoederhalskanker krijgt als je genitale wratten hebt. Buiten de reguliere klachten (jeuk, pijn of een branderig gevoel) zijn de wratjes dus vrij onschuldig, al kunnen ze wel veel impact hebben op je dagelijkse (seks)leven. En als je eenmaal HPV hebt, blijft het virus ook aanwezig in je lichaam. De wratjes kunnen daardoor altijd weer terugkomen.3

Moeten genitale wratten behandeld worden? Zo ja, kan ik dit ook zelf door ze bijv. aan te stippen?

Meestal verdwijnen de wratjes vanzelf weer. Je hoeft je hier dus niet voor te laten behandelen, maar dit kan wel als je er veel last van hebt. De wratjes kun je behandelen door ze zelf in te smeren met een crème of ze door een arts te laten wegbranden, wegsnijden of aanstippen.3 Omdat de wratjes veel impact kunnen hebben op je dagelijkse leven is het sowieso goed om hierover in gesprek te gaan met je huisarts. Je hoeft je nergens voor te schamen!

Kan ik genezen van genitale wratten?

Het kan lang duren voordat de wratjes verdwijnen, soms wel twee jaar. Maar zelfs als de wratjes weg zijn, blijft het virus (HPV) aanwezig in je lichaam. De wratjes kunnen dus altijd weer terugkomen.3

Hoe herken je genitale wratten?

Genitale wratten komen voor in en rondom de vagina, op de penis, balzak of rond de anus. Meestal kun je ze zelf zien, maar dat is niet altijd zo.3,5 Je herkent de wratjes aan hun huidkleurige, roze of grijswitte kleur en aan hun kleine formaat (gemiddelde doorsnede van 1 tot 5 mm). De wratjes zitten vaak dicht bij elkaar en zien er uit als kleine bloemkooltjes. Ze kunnen leiden tot jeuk, pijn of een branderig gevoel.5 Niet alle bultjes down under hoeven te wijzen op genitale wratten. Denk je dat je genitale wratten hebt? Neem dan contact op met je huisarts.

Hoe besmettelijk zijn genitale wratten?

Genitale wratten worden veroorzaakt door het Humaan Papilloma Virus (HPV).1 Dit is een heel besmettelijk virus. Het kan al via je vingers overgedragen worden en je kunt het al krijgen door dezelfde handdoek te gebruiken als iemand met genitale wratten.3 Het ‘gevaarlijke’ aan HPV is dat je het virus ook kunt doorgeven zonder dit te weten.3 Dit komt doordat de wratjes niet meteen na besmetting ontstaan. Het kan soms wel een jaar duren voordat je wratjes krijgt. Sommige mensen krijgen helemaal geen wratjes.5 Het virus kan zich daardoor makkelijk verspreiden.

Kan ik thuis een genitale wratten soa-test doen?

Nee, dat is niet mogelijk. De diagnose moet door een arts gesteld worden.4 Denk je dat je genitale wratten hebt? Neem dan contact op met je huisarts.

Referenties

1. Rijksinstituut voor Volksgezondheid & Milieu (RIVM). Genitale wratten. Opgehaald op 19 maart 2021, van: https://www.rivm.nl/onderwerpen/genitale-wratten

2. UMC Utrecht. Genitale wratten. Opgehaald op 19 maart 2021, van: https://www.umcutrecht.nl/nl/Ziekenhuis/Ziekte/Genitale-wratten

3. Gezondheidsplein. Genitale Wratten. Opgehaald op 1 april 2021, van https://www.gezondheidsplein.nl/aandoeningen/genitale-wratten/item33504

4. Rijksinstituut voor Volksgezondheid & Milieu (RIVM). HPV. Opgehaald op 26 mei 2021, van: https://www.rivm.nl/hpv-humaan-papillomavirus

5. Rijksinstituut voor Volksgezondheid & Milieu (RIVM). HPV-kanker en vaccineren. Opgehaald op 26 mei 2021, van: https://rijksvaccinatieprogramma.nl/infectieziekten/HPV-kanker

6. SOA/AIDS Nederland. Genitale wratten. Opgehaald op 19 maart 2021, van: https://www.soaaids.nl/nl/alle-soas/genitale-wratten